Στο wing foil κρατάς στα χέρια ένα φουσκωτό wing και πατάς σε σανίδα που έχει από κάτω foil. Ο αέρας γεμίζει το wing και σε τραβά. Μόλις η σανίδα πάρει ταχύτητα, το foil τη σηκώνει έξω από το νερό, και από εκεί και πέρα η σανίδα δεν ακουμπά πια την επιφάνεια.
Το wing δεν έχει ξάρτια και δεν έχει σχοινιά. Δεν είναι δεμένο σε κατάρτι όπως το πανί του windsurf, ούτε πετά ψηλά στην άκρη των γραμμών όπως το kite. Το κρατάς απευθείας με τα χέρια. Η αγγλική Wikipedia γράφει ότι το άθλημα βγήκε από το kitesurfing, το windsurfing και το surf, και η συγγένεια φαίνεται μόλις δεις κάποιον να το κάνει.
Wing surfing και wing foil δεν σημαίνουν πάντα το ίδιο
Χωρίς foil, το ίδιο πράγμα λέγεται wing surfing. Στέκεσαι σε μια απλή σανίδα και ο αέρας φουσκώνει το wing. Η γωνία που του δίνεις αποφασίζει προς τα πού θα πας και πόσο γρήγορα θα φτάσεις εκεί.
Βάλε ένα foil κάτω από την ίδια σανίδα και το άθλημα γίνεται wing foil. Όταν το foil σηκώσει τη σανίδα, το σώμα της δεν σέρνεται πια στο νερό και μέσα μένουν μόνο ο ιστός και το foil, δύο λεπτά κομμάτια που κόβουν το νερό αντί να το σπρώχνουν μπροστά τους. Η αντίσταση πέφτει απότομα, χωρίς να μηδενίζεται, και η ταχύτητα ανεβαίνει αισθητά. Παύεις να κινείσαι πάνω στο νερό και αρχίζεις να γλιστράς λίγο πιο ψηλά από αυτό. Αυτό το πάντρεμα του wing με το foil είναι ο λόγος που πολλοί μετρούν το wing foil στα πιο εντυπωσιακά θαλάσσια αθλήματα των τελευταίων χρόνων.
Τα δύο ονόματα δεν τα χωρίζουν όλοι με τον ίδιο τρόπο. Αρκετοί λένε «wing surfing» και εννοούν ακριβώς το wing foil. Η βρετανική Royal Yachting Association, από την άλλη, κρατά τον όρο για το πρώτο στάδιο της εκμάθησης, που γίνεται σε μεγάλη σανίδα windsurf ή σε windSUP χωρίς foil από κάτω. Στην ειδική σανίδα με foil ο μαθητής περνά μόνο όταν είναι έτοιμος για το επόμενο βήμα.
Στα ελληνικά το άθλημα γράφεται πιο πολύ σε δύο λέξεις, wing foil. Θα το συναντήσεις και ενωμένο, wingfoil. Ίδιο άθλημα.
Με πόσο αέρα σηκώνεσαι στην αρχή
Η Ensis, στον οδηγό της για το πρώτο wing, προτείνει να μαθαίνεις με αέρα γύρω στους 15 με 20 κόμβους. Δεν είναι κατώτατο όριο του αθλήματος. Είναι το εύρος που θεωρεί σωστό για όποιον κάνει τώρα τα πρώτα του βήματα.
Όταν πια στέκεσαι με άνεση πάνω στο foil, ένα μεγαλύτερο wing σε βγάζει έξω και με λιγότερο αέρα. Η Duotone, για παράδειγμα, δίνει για το Unit των 5 τετραγωνικών εύρος που ξεκινά από τους 10 κόμβους. Μεγάλη διαφορά, και έχει εξήγηση. Τις πρώτες μέρες η τεχνική δεν φτάνει ακόμη και τη δουλειά την κάνει κυρίως ο αέρας. Αργότερα ένα μεγαλύτερο wing και η άνεση πάνω στο foil καλύπτουν ό,τι λείπει από τον αέρα. Για τον ίδιο λόγο μια μέρα που για άλλους είναι καλή μπορεί για σένα να είναι ακόμη λίγη.
Επίπεδο νερό πριν από το κύμα
Το νερό μετρά όσο και ο αέρας. Τις πρώτες προσπάθειες κάνε τες σε επίπεδο νερό χωρίς κύμα, γιατί το κυματάκι κάνει την ισορροπία και τον χειρισμό του wing πολύ πιο δύσκολα απ’ όσο χρειάζεται. Ένας κλειστός κόλπος ή μια λίμνη με σταθερό αέρα σε βολεύουν περισσότερο στην αρχή από μια ακτή όπου το μελτέμι έχει σηκώσει θάλασσα. Εκεί θα πας αργότερα, όταν το foil δεν θα σου τρώει πια όλη την προσοχή.
Στο επίπεδο νερό η σανίδα μένει ήσυχη κάτω από τα πόδια σου. Κάθε φορά που πέφτεις, ξέρεις ότι έφταιξε το σώμα σου ή το wing, και διορθώνεις ακριβώς αυτό στην επόμενη προσπάθεια. Με κυματάκι η σανίδα κουνιέται μόνη της και το foil αλλάζει γωνία χωρίς να το θέλεις, οπότε δεν ξέρεις πια τι σε έριξε. Μαθαίνεις πιο αργά.
Και κάτι που το καταλαβαίνεις γρήγορα. Το wing foil θέλει αέρα που φυσά σταθερά. Σε μια άπνοια, ακόμη και μικρή, η σανίδα κάθεται πάλι στο νερό και περιμένεις την επόμενη ριπή. Γι’ αυτό, όταν διαλέγεις μέρα για τις πρώτες απόπειρες, δεν κοιτάς μόνο πόσο φυσά αλλά και αν ο αέρας θα κρατήσει σταθερός όσο θα είσαι στο νερό.
Ο εξοπλισμός για τις πρώτες εξόδους
Το μεγάλο ατού του wing είναι ότι δεν έχει ξάρτια ούτε σχοινιά. Το φουσκώνεις, το σηκώνεις και μπαίνεις στο νερό. Εκεί δεν μένει ποτέ ακίνητο στα χέρια. Αλλάζεις συνέχεια τη θέση του, ανάλογα με το από πού έρχεται ο αέρας και προς τα πού θέλεις να πας.
Για το πρώτο wing η Ensis προτείνει περίπου 4 τετραγωνικά μέτρα αν ζυγίζεις κάτω από 70 κιλά, και γύρω στα 5 τετραγωνικά για όσους είναι βαρύτεροι. Συμβουλεύει επίσης να ανεβείς μέγεθος όταν νιώσεις πιο άνετα στο νερό και στον χειρισμό, ώστε να βγαίνεις και τις μέρες με λιγότερο αέρα. Το wing ζυγίζει τόσο λίγο που το κουβαλάς ως την ακτή κάτω από το ένα χέρι.
Τα νούμερα εξηγούνται εύκολα. Ένα μεγαλύτερο wing πιάνει περισσότερο αέρα και τραβά πιο δυνατά, και αυτή τη δύναμη τη χρειάζεται ένας βαρύτερος άνθρωπος για να σηκώσει τη σανίδα στο foil. Το ίδιο εξηγεί γιατί όσοι έχουν πια άνεση στο νερό βγάζουν το μεγάλο wing τις μέρες που φυσά λιγότερο, και το μικρό όταν ο αέρας δυναμώνει.
Κάθε wing θέλει λουρί ασφαλείας (leash), για να μη φύγει με τον αέρα όταν πέσεις. Το φοράς στον καρπό ή σε ζώνη στη μέση. Η ζώνη έχει τους φίλους της: σε κάποιους το λουρί στον καρπό δίνει την αίσθηση ότι τους περιορίζει, ενώ δεμένο στη μέση αφήνει τα χέρια ελεύθερα. Η North και η Cabrinha, ανάμεσα σε άλλες, έχουν στη σειρά τους λουριά wing που δένουν σε ζώνη μέσης.
Μεγέθη για wing, σανίδα και foil ανάλογα με το βάρος και τον αέρα, σετ για αρχάριους, μεταχειρισμένα και τιμές θα τα βρεις στη σελίδα για τον εξοπλισμό wing foil.
Για τη σανίδα ο κανόνας της αρχής είναι απλός. Πάρε τη μεγαλύτερη που μπορείς να βρεις. Κάθεται πιο σταθερά στο νερό και το σήκωμα στα πόδια γίνεται πολύ πιο εύκολο. Μια σανίδα με μεγάλο όγκο σε κρατά καλύτερα στην επιφάνεια, και έτσι σου περισσεύει προσοχή για να δουλέψεις το wing, αντί να την ξοδεύεις όλη στην ισορροπία.
Κράνος και γιλέκο, γιατί το foil κόβει
Το foil έχει κοφτερές ακμές και σε μια πτώση μπορεί να σε τραυματίσει. Γι’ αυτό φόρα κράνος, γιλέκο που σε κρατά στην επιφάνεια και παπουτσάκια νεοπρενίου.
Στις πρώτες εξόδους θα πέσεις πολλές φορές, και κάθε φορά βρίσκεσαι στο νερό δίπλα σε μια σανίδα που κουβαλά από κάτω αυτές τις ακμές. Το κράνος φυλάει το κεφάλι. Το γιλέκο σε κρατά να επιπλέεις όσο μαζεύεις το wing και ξανανεβαίνεις στη σανίδα, και τα παπουτσάκια προστατεύουν τα πόδια όταν πατάς κοντά στο foil. Τίποτα από αυτά δεν είναι πολυτέλεια για όποιον μαθαίνει.
Αν έχεις ήδη πατήσει σε foil ή σε windsurf
Το wing foil βγαίνει πολύ πιο εύκολα σε όποιον έχει ήδη δοκιμάσει foil χωρίς wing. Μερικές έξοδοι με surf foil ή SUP foil είναι πολύ καλή προετοιμασία, και το ίδιο ισχύει για λίγο χρόνο πάνω σε ένα efoil.
Έτσι χωρίζεις τις δύο δυσκολίες. Στο efoil την ταχύτητα τη δίνει το μοτέρ και ασχολείσαι μόνο με το foil, πώς σηκώνεται η σανίδα και πώς κρατάς την ισορροπία όταν βγει από το νερό. Όταν αργότερα πιάσεις wing στα χέρια, το foil δεν σου είναι πια άγνωστο. Καινούργιος είναι μόνο ο αέρας, και αυτόν τον μαθαίνεις με το μυαλό ήσυχο για όλα τα υπόλοιπα. Αν σε ενδιαφέρει η ηλεκτρική βοήθεια πάνω σε απλό foil, υπάρχει και το foil assist, ένα μικρό ηλεκτρικό μοτέρ που μπαίνει στο foil που ήδη έχεις.
Το foil μπαίνει και κάτω από σανίδα windsurf, και τότε το άθλημα λέγεται windsurf foil. Όσοι έρχονται από το windsurf πιάνουν και το wing ιδιαίτερα γρήγορα, γιατί το κατευθύνεις με τις ίδιες πάνω κάτω αρχές που ισχύουν για ένα πανί.
Μαθήματα wing foil από το μηδέν
Και όποιος δεν έχει ανέβει ποτέ σε σανίδα δεν μένει απέξω. Σχολές δέχονται στα μαθήματα wing foil και ανθρώπους που δεν έχουν κάνει ποτέ θαλάσσιο άθλημα, και η RYA γράφει καθαρά ότι δεν χρειάζεται να έχεις ασχοληθεί με κάτι ανάλογο πριν. Η δική της σειρά ξεκινά από το wing surfing σε μεγάλη σανίδα, συνεχίζει με δεύτερο κύκλο wing surfing για βελτίωση και μόνο μετά περνά στα μαθήματα με foil. Σε ένα τέτοιο πρόγραμμα, λοιπόν, δεν πατάς σε σανίδα με foil από την πρώτη ώρα.
Το πού επιτρέπεται να βγεις με wing, και με ποιους όρους, αλλάζει από χώρα σε χώρα και από νερό σε νερό, γι’ αυτό ρώτα επιτόπου τι ισχύει εκεί όπου θα μάθεις.
Τα υπέρ και τα κατά του wing foil
Όσα ακολουθούν τα συνάντησες ήδη πιο πάνω, τα περισσότερα τουλάχιστον. Εδώ τα μαζεύουμε σε μια ματιά, για να τα ζυγίσεις πριν από την αγορά ή το πρώτο μάθημα.
Χωρίς ξάρτια και σχοινιά
Το φουσκώνεις και ξεκινάς
Ελαφρύ wing
Ένα wing 4 m² ζυγίζει περίπου 2 kg
Αρκεί μέτριος αέρας
Με μεγάλο wing ξεκινάς από περίπου 10 κόμβους
Μεταφέρεται εύκολα
Διπλώνει σε μικρή τσάντα για τα ταξίδια
Πιο δύσκολο χωρίς εμπειρία στο foil
Αξίζει να μάθεις πρώτα foil
Θέλει σταθερό αέρα
Σε μια άπνοια δεν γίνεται τίποτα
Το κύμα το δυσκολεύει
Όταν φουσκώνει η θάλασσα, η μάθηση αργεί πολύ
Με λίγο αέρα δεν πετάς
Στην αρχή χρειάζεσαι αρκετό αέρα